بهاء الدين محمد بن شيخعلي الشريف اللاهيجي

59

تفسير شريف لاهيجى ( فارسى )

اسْتَجِيبُوا لِرَبِّكُمْ اجابت كنيد اى بندگان مر پروردگار خود را يعنى قبول او امر و نواهى پروردگار خود كنيد مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَ يَوْمٌ پيش از آنكه بيايد روزى كه لا مَرَدَّ لَهُ مِنَ اللَّهِ باز گردانيدن نيست مر آن را از نزد خداى تعالى يعنى خداى تعالى آن را باز نگرداند و آن روز قيامتست ما لَكُمْ مِنْ مَلْجَإٍ يَوْمَئِذٍ نيست مر شما را هيچ پناهى در آن روز تا التجا به آن برده از عذاب خلاص گرديد وَ ما لَكُمْ مِنْ نَكِيرٍ و نيست مر شما را هيچ انكارى در آنچه كرده‌ايد كه آن اعمال مكتوب در صحايف است و جوارح شما بر آن گواهى دهند فَإِنْ أَعْرَضُوا پس اگر اعراض كنند مشركان از اجابت ايمان فَما أَرْسَلْناكَ عَلَيْهِمْ حَفِيظاً پس نفرستاديم تو را اى محمد بر ايشان نگهبان كه نگذارى كه اعراض از دين او كنند إِنْ عَلَيْكَ إِلَّا الْبَلاغُ كلمهء ان بمعنى ماء نافيه است يعنى نيست بر تو مگر رسانيدن احكام وَ إِنَّا إِذا أَذَقْنَا الْإِنْسانَ مِنَّا رَحْمَةً و بدرستى كه چون ما بچشانيم آدمى را از نزد خود حلاوت رحمت را كه آن غنى و صحت و مانند آنهاست فَرِحَ بِها خوشحال شوند به آن وَ إِنْ تُصِبْهُمْ سَيِّئَةٌ و اگر برسد ايشان را بدى و چون مراد از انسان جنس انسانست كه مفاد آن جمعيت است بنا بر اين ضمير جمع در تصبهم راجع با انسان شده بِما قَدَّمَتْ أَيْدِيهِمْ بسبب آنچه پيش فرستاده دستهاى ايشان از عمل قبيح تخصيص بايدى بواسطهء آنست كه كثرت افعال از آن ناشى ميگردد فَإِنَّ الْإِنْسانَ كَفُورٌ پس بدرستى كه آدمى در وقت رسيدن بلا بسبب فراموشى نعمتها كه قبل از اين به او رسيده كفران كنندهء آن نعمتهاست و تأمل نميكند كه اگر چه مرارت بلا را ميچشم اما حلاوت نعمتهاى گوناگون را نيز چشيده و ميچشم و بدين جهت ثابت قدم باشد در اداى شكر و كفران نعمت نورزد [ سوره الشورى ( 42 ) : آيات 49 تا 50 ] لِلَّهِ مُلْكُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ يَخْلُقُ ما يَشاءُ يَهَبُ لِمَنْ يَشاءُ إِناثاً وَ يَهَبُ لِمَنْ يَشاءُ الذُّكُورَ ( 49 ) أَوْ يُزَوِّجُهُمْ ذُكْراناً وَ إِناثاً وَ يَجْعَلُ مَنْ يَشاءُ عَقِيماً إِنَّهُ عَلِيمٌ قَدِيرٌ ( 50 )